Ordertypes uitgelegd: market, limit, stop, stop-loss en take-profit
Een grafiek lezen is één ding, een trade openen en sluiten is iets anders. Het ordertype dat je kiest bepaalt tegen welke prijs je gevuld kunt worden en of je überhaupt gevuld wordt. In deze les behandelen we de orders die je op elk platform gebruikt, en de kosten en risico’s die erbij horen.
Bid, ask en spread
Elke markt heeft op elk moment twee prijzen. De bid is de hoogste prijs die een koper wil betalen; de ask is de laagste prijs waarvoor een verkoper wil verkopen. Je koopt tegen de ask en verkoopt tegen de bid. Het verschil daartussen is de spread: kosten die je bij elke trade betaalt.
Spreads zijn klein in liquide markten zoals EUR/USD of Bitcoin en groter in rustigere markten, buiten de belangrijkste handelsuren en rond groot nieuws.
Market order: nu gevuld worden
Een market order koopt of verkoopt direct tegen de beste beschikbare prijs. Je wordt bijna altijd gevuld, maar je bepaalt de exacte prijs niet. In snelle markten kan de vulling slechter zijn dan de prijs die je op je scherm zag. Dat verschil heet slippage.
Limit order: een betere prijs, of geen vulling
Een limit order zet je op een prijs die beter is dan de huidige: een buy limit onder de huidige prijs, een sell limit erboven. Hij wordt alleen gevuld tegen jouw prijs of beter. Het nadeel is dat de koers jouw niveau misschien nooit bereikt, en dan word je niet gevuld.
Traders die wachten tot de koers terugkeert naar een zone, zoals een order block of fair value gap uit latere lessen, stappen meestal in met limit orders.
Stop order: instappen als de koers een niveau breekt
Een stop order (ook wel stop entry) zet je op een prijs die slechter is dan de huidige: een buy stop boven de huidige prijs, een sell stop eronder. Bereikt de koers het niveau, dan wordt de order een market order. Breakout-traders gebruiken stop orders om pas in te stappen als de koers een beweging bevestigt.
Een stop-limit order werkt hetzelfde, maar wordt bij activering een limit order in plaats van een market order. Dat beschermt je tegen een slechte vulling, maar je wordt mogelijk helemaal niet gevuld als de koers over je limiet springt.
Stop-loss en take-profit: je uitstap plannen
- Stop-loss: een stop order die je positie met verlies sluit als de koers het niveau bereikt waar je idee niet meer klopt. Dit is je belangrijkste order. Zonder stop-loss kan één trade grote schade aanrichten.
- Take-profit: een limit order die je positie op je koersdoel sluit.
- Trailing stop: een stop-loss die op een vaste afstand met de koers meeschuift als de trade jouw kant op gaat, zodat je een deel van de winst vastzet. Hij schuift nooit terug.
Gaps en slippage: als je niet op jouw prijs gevuld wordt
Een stop-loss wordt gevuld als market order en is dus geen gegarandeerde prijs. Maakt de markt een gap, bijvoorbeeld over het weekend of bij onverwacht nieuws, dan kan je stop flink voorbij het niveau gevuld worden. Sommige brokers bieden tegen betaling gegarandeerde stops. Dit is een van de redenen om je risico per trade klein te houden en voorzichtig te zijn met posities rond groot nieuws.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen een limit en een stop order?
Een limit order wacht op een betere prijs dan de huidige (lager kopen, hoger verkopen). Een stop order activeert op een slechtere prijs dan de huidige (hoger kopen, lager verkopen) en wordt dan als market order gevuld.
Waarom werd mijn order op een andere prijs gevuld?
Market orders en geactiveerde stop orders worden gevuld tegen de beste beschikbare prijs. In snelle markten of bij gaps kan die afwijken van de prijs op je scherm: dat is slippage.
Moet elke trade een stop-loss hebben?
Ja. Bepaal vóór je instapt waar je idee niet meer klopt en zet daar je stop-loss. In de volgende lessen zie je hoe de afstand tot je stop je positiegrootte bepaalt.
Deze uitleg is uitsluitend educatief en geen financieel advies. Handelen brengt een hoog risico op verlies met zich mee.